Luchtkwaliteitsmeter met fijnstof en CO2: 4 modellen vergeleken

Fijnstof zie je niet en ruik je zelden. Wie een houtkachel heeft, aan een drukke weg woont of veel kookt zonder goede afzuiging, wil er toch een getal bij. Meters die naast CO2 ook fijnstof meten, zijn er in allerlei soorten: van een zakformaat PM2.5-meter tot een tafelmodel met tien waarden op een kleurenscherm.

We vergeleken vier modellen die fijnstof meten: de Frasco 8-in-1, de Inkbird IAQM-129-W, de AirCheq Canairy Home en de Yuconn A13 Mini. De prijzen lopen uiteen van grofweg 67 tot 194 euro. De hoofdvraag is niet wie de meeste waarden op het scherm zet, maar bij welke meter je weet wat die waarden waard zijn. Daarom kijken we naar wat er precies wordt gemeten, welke nauwkeurigheid de fabrikant durft op te geven, hoe de meter aan zijn stroom komt en waar hij vandaan komt.

De aanduidingen 8-in-1 en 10-in-1 tellen alles mee wat op het scherm staat. Het loont om dat uit elkaar te halen.

De Inkbird IAQM-129-W toont CO2, PM2.5, PM10, formaldehyde (HCHO), TVOC, temperatuur, luchtvochtigheid en een AQI-score die de luchtkwaliteit in één getal samenvat. Alles staat tegelijk op een kleurenscherm van 6,1 inch. In de producttitel staat op sommige plekken CO waar CO2 wordt bedoeld: de meter meet geen koolmonoxide.

De Frasco 8-in-1 komt op acht waarden: CO2, drie fijnstofmaten (PM1.0, PM2.5 en PM10), TVOC, formaldehyde, temperatuur en luchtvochtigheid. Dat is één fijnstofmaat meer dan de Inkbird, in een behuizing van ongeveer 84 x 70 mm.

De AirCheq Canairy Home houdt het bij CO2, fijnstof (PM2.5), temperatuur en luchtvochtigheid, met een lichtsensor erbij. Hier is de naamgeving verwarrend. In de omschrijving van de verkoper komen ook VOC en NOx voor, maar volgens de variantenlijst meet pas de duurdere Home+ die twee. Een koper schrijft dat zijn meter ook stikstof meet, wat erop wijst dat reviews van meerdere varianten door elkaar staan. Ga bij de Home dus uit van CO2 en PM2.5, en vraag het na als VOC voor jou meetelt.

De Yuconn A13 Mini is het eenvoudigst: een lasersensor voor PM2.5, plus temperatuur en luchtvochtigheid. Geen CO2, geen TVOC. Dat is geen tekortkoming als je alleen wilt weten wat de houtkachel van de buren doet, maar het is wel een ander soort apparaat dan de andere drie.

Wat heb je aan al die waarden? CO2 zegt iets over ventilatie: hoeveel uitgeademde lucht er in de kamer hangt. Fijnstof komt van verbranding, koken, kaarsen en verkeer. TVOC en formaldehyde komen uit verf, lijm, meubels en schoonmaakmiddelen. Het zijn dus drie soorten vervuiling met elk een eigen bron en oplossing. Een meter die alleen CO2 meet, kan groen aangeven terwijl er net een pan is aangebrand.

Hier scheiden de wegen. Eén fabrikant geeft per sensor een tolerantie, één doet dat voor een deel en twee noemen bijna niets.

De Inkbird IAQM-129-W is het duidelijkst. CO2 van 400 tot 5000 ppm met ±(50 ppm + 5%). PM2.5 en PM10 van 0 tot 999 µg/m³ met ±10%. TVOC tot 5,00 mg/m³ en formaldehyde tot 2,000 mg/m³, beide ±15%. Temperatuur van -10 tot 40 °C met ±1,5 °C en luchtvochtigheid van 20 tot 80% met ±5%. Die laatste twee zijn ruim: de professionele thermo-hygrometers uit dezelfde productgroep geven ±0,5 °C en ±2 tot ±3% op. Als hygrometer is dit apparaat dus niet de eerste keuze, als overzichtsmeter wel.

De Yuconn A13 Mini geeft voor PM2.5 een bereik van 0 tot 999 µg/m³ met ±15% op, voor luchtvochtigheid 20 tot 90% met ±8% en voor temperatuur -10 tot 50 °C zonder tolerantie. Die ±8% op vocht is de ruimste marge die we in deze productgroep zijn tegengekomen. Staat er 55% op het scherm, dan kan het in werkelijkheid 47% of 63% zijn.

Bij de Frasco noemt de fabrikant een zelfkalibrerende NDIR-sensor voor CO2, en verder geen toleranties voor fijnstof, TVOC of formaldehyde. Een koper vergeleek de waarden met het regionale luchtmeetnet en vond ze overeenkomen; andere reviewers noemen de meting accuraat zonder te zeggen waarmee ze vergeleken. Goedkope TVOC- en formaldehydesensoren zijn in het algemeen beperkt nauwkeurig. Voor dit model is daar geen meetgegeven over, in geen van beide richtingen.

De AirCheq Canairy Home vermeldt een CO2-bereik van 0 tot 2000 ppm. Dat is laag naast de 5000 ppm van de meeste meters en we hebben het niet kunnen verifiëren. Voor een woonkamer is 2000 ppm ruim genoeg; in een volle, slecht geventileerde ruimte kan de waarde hoger uitkomen dan de meter aankan. Toleranties ontbreken. Kopers noemen de Europese sensoren als reden voor hun keuze.

Een opgegeven tolerantie is geen garantie, maar het is wel een belofte waar je de fabrikant aan kunt houden. Op dit punt staat de Inkbird vooraan.

Fijnstofsensoren hebben een klein ventilatortje of een laser die stroom vraagt. Dat merk je aan de accuduur.

De Frasco werkt op netstroom, USB-C of de interne accu, die het ongeveer 5 uur volhoudt. Een koper noemt de accu snel leeg; een ander miste een netadapter in de doos (er zit wel een kabel bij). Met 202 gram en een display dat altijd aan staat is het een meter voor een vaste plek, die je af en toe naar een andere kamer meeneemt.

De Inkbird heeft een Li-Po-accu van 2700 mAh en haalt daarmee 80 uur in de ECO-modus. Het is veruit de grootste van de vier: 23,5 cm breed, 12,8 cm hoog en 7,3 cm diep. Je zet hem op een kast of hangt hem aan de muur. Meenemen in een tas ligt minder voor de hand.

De AirCheq Canairy Home heeft geen accu en hangt altijd aan USB. Adapter, kabel en tafelstandaard zitten erbij, in een plasticvrije verpakking. Een koper noemt de USB-connector een minpunt omdat de meter er minder stabiel door staat.

De Yuconn A13 Mini loopt op drie AAA-batterijen (meegeleverd) of op USB. Op batterijen schakelt hij zichzelf uit om stroom te sparen; bij het generieke A13-model waar hij op lijkt, gebeurt dat na 10 minuten. Continu meten kan dus alleen aan de kabel. Kopers noemen hem verrassend klein en waarderen de bevestigingsmogelijkheden, waaronder een magneet.

Waar zet je zo'n meter neer? Fijnstof meet je het zinvolst op de plek waar je verblijft, op adem- of tafelhoogte en niet pal naast de bron. Staat de meter naast het fornuis, dan zie je een piek bij elke gebakken ui. Die piek is echt, maar zegt weinig over de lucht in de rest van de kamer. Voor CO2 geldt hetzelfde als voor elke CO2-meter: niet in de tocht van een open raam en niet in je directe adem.

Twee van de vier hebben een app, twee bewust niet.

De Inkbird IAQM-129-W verbindt via 2,4 GHz wifi met de InkbirdSmart-app. Daarin lees je op afstand uit, stel je per waarde een drempel in voor het geluids- en lichtalarm en kijk je tot 12 maanden terug. De helderheid van het scherm is instelbaar. Op de site van de fabrikant staan 4 beoordelingen met een gemiddelde van 4 uit 5; de kritiek gaat over synchronisatieproblemen met de app en over het licht, dat je niet kunt uitschakelen. De handleiding is alleen in het Engels.

De Frasco heeft ook wifi en een app, met een alarm zodra een waarde de drempel passeert. Eén koper merkt op dat de meter maar aan één telefoon te koppelen is. In een gezin waar iedereen wil meekijken is dat onhandig. Hoe lang de app gegevens bewaart, staat nergens.

De AirCheq Canairy Home werkt zonder app, wifi of software. De meter vertaalt de waarden naar vier kleuren (groen, oranje, rood, paars) en pictogrammen die zeggen wat je moet doen, zoals een raam openzetten. Een kanarie op het scherm geeft de algemene toestand weer. Niet iedereen vindt dat meteen duidelijk: een koper had uitleg nodig bij de kanarie en het boompje, en de handleiding haal je op via een QR-code (in het Nederlands, Engels, Duits en Frans).

De Yuconn heeft geen app en geen logging. Het scherm knippert als PM2.5 boven 100 µg/m³ komt. Dat is een grove waarschuwing, maar wel een die je zonder uitleg begrijpt.

Welke aanpak past bij jou? Een app is nuttig als je patronen wilt zien: loopt fijnstof elke avond op rond etenstijd, of alleen als de kachel aan is? Zonder historie zie je alleen het moment zelf. Daar staat tegenover dat een meter zonder app niet afhankelijk is van een cloud of een account, en over vijf jaar nog net zo werkt als nu.

De vier meters verschillen ook in hoe goed je kunt nagaan wie ze maakt.

De AirCheq Canairy Home is in Nederland ontwikkeld en wordt door het merk zelf verkocht. De garantie is 2 jaar, met updates voor minimaal 24 maanden. De 14 reviews (4,8 uit 5) worden gedeeld met andere modellen van hetzelfde merk, dus ze gaan niet allemaal over deze meter. Kopers waarderen de combinatie van CO2 en fijnstof en de netvoeding; de kritiek betreft de documentatie en de symbolen.

Inkbird heeft voor de IAQM-129-W een eigen productpagina met alle specificaties, geeft 2 jaar garantie en zegt updates toe voor minimaal 60 maanden. Op Bol staan nog geen reviews.

Bij de Frasco hebben we geen modelnummer of fabrikantdocumentatie gevonden. Vergelijkbare 8-in-1 meters worden onder andere namen aangeboden, dus het kan een generiek apparaat onder eigen merknaam zijn. Dat hoeft niet slecht te zijn, en de 22 reviews zijn positief (4,6 uit 5), maar op één na hadden de reviewers geen referentiemeter. De garantie is 1 jaar.

De Yuconn A13 Mini is waarschijnlijk ook generiek: hetzelfde modeltype A13 wordt elders onder een andere merknaam verkocht. Het aantal van 378 reviews (4,3 uit 5) is gelijk aan dat van andere Yuconn-meters en wordt vermoedelijk gedeeld. De gelezen reviews zijn tevreden: klein, makkelijk, en temperatuur en vocht komen overeen met een weerstation. De garantie is 1 jaar.

In prijs zit de Yuconn onderaan met €67 tot €90, gevolgd door de Frasco (€76 tot €103). De AirCheq kost €135 tot €182 en de Inkbird €143 tot €194. De Yuconn is daarmee nauwelijks goedkoper dan de Frasco, terwijl die laatste meer grootheden toont. Tussen de AirCheq en de Inkbird zit weinig prijsverschil; de keuze daar gaat over app of geen app. Voor alle vier geldt dat de opgave van de fabrikant het enige houvast is: een onafhankelijke meettest hebben we voor geen van deze meters gevonden.

Meer waarden op het scherm maken een meter niet vanzelf beter. Kies de Inkbird IAQM-129-W als je een overzicht van alles wilt en de fabrikant aan opgegeven toleranties wilt kunnen houden. Kies de Frasco als je voor de helft van dat geld bijna dezelfde grootheden wilt zien en genoegen neemt met minder zekerheid over de nauwkeurigheid.

De AirCheq Canairy Home past bij wie geen app wil en een Nederlands product met 2 jaar garantie zoekt, maar controleer vooraf welke sensoren jouw variant heeft. De Yuconn A13 Mini is alleen zinvol voor wie puur PM2.5 wil meten op een plek zonder stopcontact, en dan in korte sessies.